{"id":3703,"date":"2024-09-13T04:49:36","date_gmt":"2024-09-13T04:49:36","guid":{"rendered":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/ekintzak\/paisai-ahostunak\/artze\/"},"modified":"2025-11-26T16:14:23","modified_gmt":"2025-11-26T16:14:23","slug":"artze","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/ekintzak\/paisai-ahostunak\/artze\/","title":{"rendered":"Paisai ahostunak &#8211; Artze ibarreko"},"content":{"rendered":"<section class=\"l-section wpb_row us_custom_23a98bf6 height_custom\"><div class=\"l-section-h i-cf\"><div class=\"g-cols vc_row via_grid cols_1 laptops-cols_inherit tablets-cols_inherit mobiles-cols_1 valign_top type_default stacking_default\"><div class=\"wpb_column vc_column_container\"><div class=\"vc_column-inner\"><div class=\"wpb_text_column us_custom_01ebf509\"><div class=\"wpb_wrapper\"><p><strong>III. mendera bidaiatzeko prest?<\/strong> Entzun arretaz Artziko Ur harginak kontatuko digun istorioa<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/section><section class=\"l-section wpb_row us_custom_79656f8e height_custom\"><div class=\"l-section-h i-cf\"><div class=\"g-cols vc_row via_grid cols_1-4-1 laptops-cols_inherit tablets-cols_1 mobiles-cols_1 valign_middle type_default stacking_default\" style=\"--columns-gap:0.5rem;--laptops-columns-gap:0.5rem;--tablets-columns-gap:0.5rem;--mobiles-columns-gap:0.5rem;\"><div class=\"wpb_column vc_column_container\"><div class=\"vc_column-inner\"><\/div><\/div><div class=\"wpb_column vc_column_container us_custom_1cb44b51 has_text_color has_bg_color\"><div class=\"vc_column-overlay\" style=\"background:rgba(142,93,90,0.10)\"><\/div><div class=\"vc_column-inner\"><h4 class=\"w-text us_custom_905ee592 has_text_color\"><span class=\"w-text-h\"><span class=\"w-text-value\">Artze ibarreko soinu paisaia<\/span><\/span><\/h4><div class=\"w-separator size_small\"><\/div><div class=\"w-html\"><audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-3703-1\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/beta.turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/paisaje-sonoro-eus-02-arce.mp3?_=1\" \/><a href=\"https:\/\/beta.turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/paisaje-sonoro-eus-02-arce.mp3\">https:\/\/beta.turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/paisaje-sonoro-eus-02-arce.mp3<\/a><\/audio><\/div><\/div><\/div><div class=\"wpb_column vc_column_container\"><div class=\"vc_column-inner\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/section><section class=\"l-section wpb_row us_custom_f1035072 height_custom\"><div class=\"l-section-h i-cf\"><div class=\"g-cols vc_row via_grid cols_1 laptops-cols_inherit tablets-cols_inherit mobiles-cols_1 valign_top type_default stacking_default\"><div class=\"wpb_column vc_column_container\"><div class=\"vc_column-inner\"><div class=\"w-message color_green with_icon\"><div class=\"w-message-icon\"><i class=\"fas fa-info\"><\/i><\/div><div class=\"w-message-body\"><p>Audioa entzun ondoren, hainbat gauza bisitatzera gonbidatzen zaituztegu, hala nola Artziko jauregi zaharraren hondarrak, <a href=\"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/ekintzak\/kultur-ondarea\/artziko-santa-maria\/\"><strong>Santa Maria ermita<\/strong><\/a> \u2013harribitxia, benetan\u2013, eta Artziko erromatar gune zaharrean egindako arkeologia-indusketak.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/section><section class=\"l-section wpb_row us_custom_f4bf3bbb height_custom\"><div class=\"l-section-h i-cf\"><div class=\"g-cols vc_row via_grid cols_1 laptops-cols_inherit tablets-cols_inherit mobiles-cols_1 valign_top type_default stacking_default\"><div class=\"wpb_column vc_column_container\"><div class=\"vc_column-inner\"><div class=\"w-tabs style_default switch_click accordion has_scrolling\" style=\"--sections-title-size:inherit\"><div class=\"w-tabs-sections titles-align_none icon_chevron cpos_right\"><div class=\"w-tabs-section\" id=\"mdd5\"><button class=\"w-tabs-section-header\" aria-controls=\"content-mdd5\" aria-expanded=\"false\"><h4 class=\"w-tabs-section-title\">IRAKURRI&#8230;<\/h4><div class=\"w-tabs-section-control\"><\/div><\/button><div  class=\"w-tabs-section-content\" id=\"content-mdd5\"><div class=\"w-tabs-section-content-h i-cf\"><div class=\"wpb_text_column\"><div class=\"wpb_wrapper\"><p style=\"text-align: justify;\">Gure pertsonaia Artziko Ur da, eta haren kontakizuna gure aroko 280. urtean kokaturik dago. Ur baskoia da, Artzibarkoa, 35 urte inguruko hargina, eta Artzibar zeharkatzen zuen erromatar galtzada mantentzeko lanak egiten ditu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Galtzada hori antzinako abere eta merkataritza bide bati jarraikiz egin zen, K.a 50. urtetik 20ra bitarte, Akitania baketu eta gero, Caesaraugusta hiria eta Ebro Ibarra Galiarekin lotzeko.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">2011tik 2014ra, Juan Mari Martinez Txoperenak eta Aranzadi Zientzia Elkarteko taldeak mendebaldeko Pirinioetan agertu diren lehen miliarioak aurkitu zituzten Zanduetan, Mugarriluzen eta Iba\u00f1etan; galtzada mila pausotik mila pausora markatzeko harriak ziren.<\/p>\n<div id=\"yrm-zHwBG\" class=\"yrm-content yrm-content-2 yrm-content-hidden\" data-id=\"2\" data-show-status=\"true\" data-after-action=\"\">\n<div id=\"yrm-inner-content-yrm-zHwBG\" class=\"yrm-inner-content-wrapper yrm-cntent-2\">\n<p style=\"text-align: justify;\"><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-6844 alignleft\" src=\"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/construccionviaromana.avif\" alt=\"Construccion via romana\" width=\"387\" height=\"149\" title=\"\">Erromatar galtzadak Artzibar zeharkatzen zuelako lehenbiziko frogak izan ziren. Ondotik, bertze zenbait aztarna agertu ziren, eta ikerlariek argi ikusi zuten hura bide berri bat zela. Bidea, zehazki, Akitaniatik zetorren, Luzaiden eta Iba\u00f1etan goiti Pirinioak gurutzatu eta, Artzibarren barna, hegoalderat zihoan, Caesaraugusta hiriraino.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Bide horretan, armadak, posta eta salgai astunak ibili ziren, bai eta pertsonak gurdietan igota ere. Kontuan hartu behar da galtzada horrek erdi-erditik gurutzatzen duela Pirinioetako mea-lurralderik aberatsena, hamaika meategi ustiatu baita Antzinarotik honat, urrea, zilarra, kobrea, merkurioa eta burdina ateratzeko.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-6850 alignleft\" src=\"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/yacimiento.avif\" alt=\"Aztarnategi\" width=\"211\" height=\"189\" title=\"\">Bertzelako ikerlanak eta aurkikuntzak ere egin dira galtzada horren inguruan. Adibidez, Aranzadi Zientzia Elkarteko Taldeak, Londresko Arkeologia Museoarekin (MOLA) elkarlanean, erromatar jatorriko bi aztarnategi aurkitu eta ikertu ditu azken urteotan: batetik, erromatar hiri bat Zalduan (Iturissa hiria izan liteke, egungo Auritz eta Aurizberri artean kokatua), eta bertzetik, Artziko gunea, izen bereko jauregi eta baselizaren inguruan.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Lur gainean agertutako erromatar garaiko materialak Artzi inguruko aztarnategiaren lehenetariko zantzuak izan ziren. 2012an, lehen arkeologia-zundaketak egin eta erromatar garaiko material kopuru handia dokumentatu zen. 2014tik aitzina, prospekzio geofisikoak egiteko hainbat kanpaina ere gauzatu ziren, eta 2015etik honat, berriz, urtero, udan, arkeologia-indusketak egiten dira.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-6853 alignright\" src=\"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/yacimiento2.avif\" alt=\"Aztarnategi\" width=\"305\" height=\"217\" title=\"\">Indusketa-lanek termak agerrarazi dituzte, hypocaustum batez hornituak (gelak berotzeko erabiltzen zen erromatar sistema); gutxienez, 5 gela ere baziren, eta haietako baten zola opus spicatum eraikuntza moldez egina da; erdigunean, gelaxka bat dago, abside batekin. Gero, erromatar garaian ere, bertzelako erabilerak izan zituen. Izan ere, burdin-zepa aunitz aurkitu denez, uste da erredukzio-labe gisa ere erabili zela edota burdingintzari lotutako jardueraren bat egiteko.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"w-tabs-section\" id=\"r05b\"><button class=\"w-tabs-section-header\" aria-controls=\"content-r05b\" aria-expanded=\"false\"><h4 class=\"w-tabs-section-title\">ITURRIAK ETA INFORMAZIO GEHIAGO<\/h4><div class=\"w-tabs-section-control\"><\/div><\/button><div  class=\"w-tabs-section-content\" id=\"content-r05b\"><div class=\"w-tabs-section-content-h i-cf\"><div class=\"wpb_text_column\"><div class=\"wpb_wrapper\"><p style=\"text-align: justify;\">La v\u00eda de Hispania a Aquitania en el paso del Pirineo por Iba\u00f1eta: Resultado de la investigaci\u00f3n sobre la calzada romana desde Campo Real -Fillera a Donezaharre \/ Saint-Jean-Le-Vieux. Roman roads in the vascones territory. The Pyrenean crossing throug Iba\u00f1eta. Juan Mari MART\u00cdNEZ TXOPERENA, Rafael ZUBIRIA MUJIKA. Sociedad de Ciencias Aranzadi. (Jornadas sobre las calzadas romanas en la Antig\u00fcedad. 2013- VIII-19\/21 Auritz-Burguete).<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"w-tabs-section\" id=\"l2ff\"><button class=\"w-tabs-section-header\" aria-controls=\"content-l2ff\" aria-expanded=\"false\"><h4 class=\"w-tabs-section-title\">PARTE-HARTZEA<\/h4><div class=\"w-tabs-section-control\"><\/div><\/button><div  class=\"w-tabs-section-content\" id=\"content-l2ff\"><div class=\"w-tabs-section-content-h i-cf\"><div class=\"wpb_text_column\"><div class=\"wpb_wrapper\"><p style=\"text-align: justify;\">Gure esker ona eman nahi diogu Jose Javier Uriz Monauti, kontakizuna sortzen lagundu duelako, bere gaztelaniazko ahotsa utzi digulako eta gaiaren nondik norakoak ulertzeko informazio baliosa sortu duelako.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><b>JOSE JAVIER URIZ MONAUT<\/b> (1975, Uriz)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Sendagilea da Donostia Ospitalean eta Aranzadi Zientzia Elkarteko kidea. Buru-belarri aritu da Artziko aztarnategiko arkeologia-kanpainetan, 2013tik gaur egunera arte. Aldi berean, Artzibarko historia eta ondarea berreskuratzeko hainbat ekimenetan dihardu. Erromatar garaiko proiektuetan laguntzen badu ere, Erdi Aroa ere arrunt ongi ezagutzen du.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Gure esker ona ere Ohiane Mendizabal Aranzadiko kideari, kontakizun honetan eta testuetan laguntza emateagatik.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Orobat, <a href=\"https:\/\/www.aranzadi.eus\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Aranzadi Zientzia Elkarteari<\/a>, lan handia egiten ari baita ibarrotan gure iragana azalera ateratzeko eta historiara argi pixka bat ekartzeko.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Era berean, <a href=\"https:\/\/www.valledearce.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Artzibarri<\/a>, informazioa eskuratzeko aukera emateagatik eta kartela paratzeko toki bat uzteagatik.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Halaber, Koldo Villalbaren euskarazko ahotsari.<\/p>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><\/section>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"III. mendera bidaiatzeko prest? Entzun arretaz Artziko Ur harginak kontatuko digun istorioa Artze ibarreko soinu paisaiahttps:\/\/beta.turismoselvadeirati.com\/wp-content\/uploads\/paisaje-sonoro-eus-02-arce.mp3Audioa entzun ondoren, hainbat gauza bisitatzera gonbidatzen zaituztegu, hala nola Artziko jauregi zaharraren hondarrak, Santa Maria ermita \u2013harribitxia, benetan\u2013, eta Artziko erromatar gune zaharrean egindako arkeologia-indusketak. IRAKURRI&#8230;Gure pertsonaia Artziko Ur da, eta haren kontakizuna gure aroko 280. urtean kokaturik dago....","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":3685,"menu_order":68,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-3703","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3703","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3703"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3703\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5132,"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3703\/revisions\/5132"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/3685"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/turismoselvadeirati.com\/eu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3703"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}